ESPAI HB Office là văn phòng làm việc của HB Estudi d’Arquitectura tại Algemesí, Tây Ban Nha, được cải tạo từ một kho chứa cũ có diện tích khoảng 83 m². Dự án hoàn thành năm 2023 với mục tiêu chuyển đổi một không gian tối, thiếu ánh sáng tự nhiên thành môi trường làm việc mở, sáng sủa và truyền cảm hứng sáng tạo cho đội ngũ kiến trúc sư.
Xuất phát từ nhu cầu xây dựng một nơi làm việc rộng rãi, thoải mái và giàu cảm xúc, nhóm thiết kế phải đối mặt với bài toán cải tạo công trình hiện trạng mà vẫn giữ được tinh thần nguyên bản của kiến trúc cũ. Thay vì xóa bỏ hoàn toàn dấu vết quá khứ, dự án lựa chọn cách tiếp cận tôn trọng cấu trúc hiện hữu, đồng thời bổ sung các giải pháp không gian phù hợp với xu hướng làm việc đương đại.
Ngôn ngữ thiết kế mang phong cách Contemporary Adaptive Reuse, kết hợp giữa vật liệu nguyên bản và những chi tiết hiện đại. Các dầm gỗ, xà mái và tường gạch cũ được giữ lại như một phần ký ức của công trình, trong khi các bề mặt hoàn thiện mới được xử lý tối giản nhằm tạo nên sự đối thoại hài hòa giữa quá khứ và hiện tại.
Điểm mấu chốt của dự án nằm ở việc giải quyết vấn đề ánh sáng tự nhiên. Do hiện trạng ban đầu là một kho kín, thiếu cửa sổ và gần như không có nguồn sáng tự nhiên, kiến trúc sư đã bố trí một sân trong trung tâm (courtyard) làm hạt nhân tổ chức không gian. Từ khoảng sân này, ánh sáng được phân bổ đến toàn bộ văn phòng, giúp mọi khu vực làm việc đều tiếp cận được nguồn sáng tự nhiên và thông gió hiệu quả.
Bố cục công năng được tổ chức theo mô hình mở hoàn toàn. Không gian làm việc chính được đặt ở trung tâm, kết nối trực tiếp với phòng họp mà không sử dụng các vách ngăn cố định. Bên cạnh đó là khu vực hỗ trợ gồm pantry nhỏ và không gian nghỉ ngơi dành cho nhân viên giữa các dự án. Cách tổ chức này giúp tăng khả năng tương tác, trao đổi ý tưởng và tạo cảm giác rộng rãi hơn so với diện tích thực tế.
Để tăng cường ánh sáng, dự án bổ sung thêm lớp cửa kính phía sau hệ cửa gỗ hiện trạng. Giải pháp này cho phép cửa gỗ luôn mở trong giờ làm việc mà vẫn đảm bảo tính riêng tư và kiểm soát môi trường bên trong. Hệ thống chiếu sáng gián tiếp cũng được sử dụng để nhấn mạnh kết cấu gạch thô và các chi tiết vật liệu cũ, tạo nên chiều sâu thị giác cho không gian.
Yếu tố tiện nghi được chú trọng thông qua việc tích hợp các hệ thống kỹ thuật ẩn hoàn toàn khỏi tầm nhìn. Công trình sử dụng giải pháp aerothermal kết hợp điều hòa không khí và sưởi sàn nhằm duy trì môi trường làm việc ổn định quanh năm mà không ảnh hưởng đến tính thẩm mỹ của không gian.
Tổng thể, ESPAI HB Office là minh chứng cho cách một công trình cũ có thể được tái sinh bằng những can thiệp kiến trúc tối giản nhưng hiệu quả. Dự án không chỉ tạo ra môi trường làm việc hiện đại, linh hoạt mà còn gìn giữ được bản sắc của không gian nguyên bản, nơi ánh sáng, vật liệu và sự thoải mái trở thành những yếu tố cốt lõi định hình trải nghiệm kiến trúc.
